چهل حدیث از امام جواد (علیه السلام)

بدان که از دید خداوند پنهان نیستی، پس بنگر که چگونه هستی!

1. ثَلاثٌ یَبْلُغَنَّ بِالْعَبْدِ رِضْوانَ اللّه‏ِ: كَثْرَةُ الاِْسْتِغْفارِ وَ خَفْضُ الْجانِبِ وَ كَثْرَةُ الصَّدَقَةِ

سه چیز بنده را به مقام رضوان الهى مى‏رساند: استغفار زیاد، فروتنى با مردم و زیاد صدقه دادن.

كشف الغمه، ج2، ص349

2. اِنَّ لِلّهِ عِباداً یَخُصُّهُمْ بِالنِّعَمِ وَ یُقِرُّها فیهِمْ ما بَذَلُوها فَإِذا مَنَعُوها نَزَعَها عَنْهُمْ وَ حَوَّلَها اِلى غَیْرِهِمْ
خداوند بندگانى دارد كه نعمت‌هایش را به آنان اختصاص داده است و مقرر كرده از آن بذل و بخشش كنند و اگر خوددارى كنند، از آنان مى‏گیرد و به دیگران منتقل مى‏كند.

كشف الغمه، ج2، ص364

3. مُلاقاةُ الإخوانِ نُشْرَةٌ وتَلقيحُ العَقلِ، وإن كانَ نَزْرا قَليلاً
ملاقات با برادران (دينى)، هرچند كوتاه، موجب شكفتن و بارورى عقل مى‏شود.

امالى شيخ مفيد، ص 328، ح 13

4. مَوتُ الإنسانِ بِالذُّنوبِ أكثَر مِن مَوتهِ بِالأجَلِ ، وَ حَياتُه بِالبِر أكثَرُ مِن حَياتِه بِالعُمر 
مرگ آدمي به سبب گناهان، بيشتر است از مرگش به واسطه اجل، و زندگي و ادامه حياتش به سبب نيكوكاري، از حياتش به واسطه عمر طبيعي بيشتر است.

مسند الامام الجواد، ص284

5. اِیّاکَ و مُصاحِبةَ الشَّرِیر، فاِنَّهُ کالسَّیفِ المَسلُولِ یَحسن مَنظَره و یَقبَح اَثَره
از همراهی و رفاقت با آدم شرور بپرهیز، زیرا که او مانند شمشیر برهنه، ظاهرش نیکو و اثرش زشت است.

مسندالامام الجواد،ص243

6. الثِّقَةُ بِاللَّهِ ثَمَنٌ لِكُلِّ غالٍ و سُلَّمٌ إلى كُلِّ عالٍ 
اعتماد به خدا، بهاى هر چيز گران بها است
؛ و نردبانى به سوى هر بلندايى.

بحار الأنوار، ج 75، ص 364

7. اِعلَم أنَّک لَن تَخلُوَ مِن عَینِ اللهِ، فَانظُر کیفَ تَکونُ. 
بدان که از دید خداوند پنهان نیستی، پس بنگر که چگونه هستی!

تحف العقول، ص 455

8. ثَلاثٌ مَن کُنَّ فِیه لَم یَندُم: تَرکُ العَجلة، و المَشوَرة، و التَوَکُلُ عَلی الله عِندَ العَزم
سه چیـــز است که هــر کس آن را مــراعــات کند، پشیــمان نگـــردد: اجتناب از عجله، مشورت کردن و توکل بر خدا در هنگام تصمیم گیری.

 مسند الامام الجواد، ص 247

9. عِزُّالْمُؤْمِنِ غِناه عَنِ النّاسِ   
عزّت و شخصيّت مؤ من در بى نيازى و طمع نداشتن به مال و زندگى ديگران است.

مستدرك الوسائل، ج 7، ص 230، ح 8114

10. مَنْ أصْغى إلى ناطِقٍ فَقَدْ عَبَدَهُ، فَإنْ كانَ النّاطِقُ عَنِ اللّهِ فَقَدْ عَبَدَاللّهَ، وَإنْ كانَ النّاطِقُ يَنْطِقُ عَنْ لِسانِ إبليس فَقَدْ عَبَدَ إبليسَ
هركس به سخنان کسی علاقمند و متمايل باشد، بنده اوست، پس چنان چه سخنور براى خدا و از احكام و معارف خدا سخن بگويد، بنده خداست، و اگر از زبان شيطان و هوى و هوس و ماديات سخن بگويد، بنده شيطان خواهد بود.

 مستدرك الوسائل، ج 17، ص 308، ح 5

11. مَنْ خَطَبَ إلَيْكُمْ فَرَضيتُمْ دينَهُ وَ أمانَتَهُ فَزَوِّجُوهُ، إلاّ تَفْعَلُوهُ تَكْنُ فِتْنَةٌ فِى الاْرْضِ وَ فَسادٌ كَبيرْ
هر كه به خواستگارى دختر شما آمد و به تقوا و تديّن و امانتدارى او مطمئن بودید با او موافقت كنيد و گرنه شما سبب فتنه و فساد بزرگى در روى زمين خواهيد شد.

 تهذيب الاحكام، ج 7، ص 396، ح 9

12. لَوْسَكَتَ الْجاهِلُ مَااخْتَلَفَ النّاسُ
چنان چه افراد جاهل ساكت باشند مردم دچار اختلافات و تشنّجات نمى شوند.

 كشف الغمّة، ج 2، ص 349

13. لَنْ يَسْتَكْمِلَ الْعَبْدُ حَقيقَةَالاْيمانِ حَتّى يُؤْثِرَ دينَهُ عَلى شَهْوَتِهِ، وَلَنْ يُهْلِكَ حَتّى يُؤْثِرَ شَهْوَتَهُ عَلى دينِهِ
بنده حقيقت ايمان را درنمى يابد مگر آن كه دين و احكام الهى را در همه جهات بر تمايلات و هواهاى نفسانى خود مقدّم دارد و كسى هلاك و بدبخت نمى گردد مگر آن كه هواها و خواسته هاى نفسانى خود را بر احكام إلهى مقدّم نمايد.

 بحارالا نوار، ج 75، ص 80، ح 63

14. مَنِ اسْتَغْنى بِاللّهِ إفْتَقَرَالنّاسُ إلَيْهِ، وَمَنِ اتَّقَى اللّهَ أَحَبَّهُ النّاسُ وَ إنْ كَرِهُوا
هر كه خود را به وسيله خداوند بى نياز بداند مردم محتاج او خواهند شد و هركه تقواى الهى پيشه كند، خواه ناخواه، مورد محبّت مردم قرار مى گيرد گرچه مردم خودشان اهل تقوا نباشند.

بحارالا نوار، ج 75، ص 79، ح 62

15. عَلَيْكُمْ بِطَلَبِ الْعِلْمِ، فَإنَّ طَلَبَهُ فَريضَةٌ وَالْبَحْثَ عَنْهُ نافِلَةٌ، وَ هُوَ صِلَةُ بَيْنَ الاْخْوانِ، وَ دَليلٌ عَلَى الْمُرُوَّةِ، وَ تُحْفَةٌ فِى الْمَجالِسِ، وَ صاحِبٌ فِى السَّفَرِ، وَ أُنْسٌ فِى الْغُرْبَةِ

بر شما باد به تحصيل علم و معرفت، که فراگيرى آن واجب، و بحث پيرامون آن مستحبّ و پرفائده است. علم وسيله كمك به دوستان و برادران، و نشانه مروّت و جوانمردى است، هديه و سرگرمى در مجالس، و همدم و رفيق انسان در مسافرت؛ و انيس و مونس انسان در تنهائى مى باشد.

حلية الا برار، ج 4، ص 599، س 11

16. الاْدَبُ عِنْدَالنّاسِ النُّطْقُ بِالْمُسْتَحْسَناتِ لاغَيْرُ، وَ هذا لايُعْتَدُّ بِهِ مالَمْ يُوصَلْ بِها إلى رِضَااللّهِ سُبْحانَهُ، وَالْجَنَّةِ، وَالاْدَبُ هُوَ اءدَبُ الشَّريعَةِ، فَتَاءدَّبُوا بِها تَكُونُوا اءُدَباءَ حَقّا
معنا و مفهوم ادب از نظر مردم، تنها، خوب سخن گفتن است كه ركيك و سبك نباشد، وليكن اين نظريّه قابل توجّه نيست تا مادامى كه انسان را به خداوند متعال و بهشت نزديك نگرداند.بنابر اين ادب يعنى رعايت احكام و مسائل دين؛ پس با عمل كردن به دستورات الهى و ائمّه اطهار (ع)، ادب خود را آشكار سازيد.

ارشاد القلوب ديلمى، ص 160، س 19

17. تَوَسَّدِ الصَّبْرَ، وَاعْتَنِقِ الْفَقْرَ، وَارْفَضِ الشَّهَواتِ، وَ خالِفِ الْهَوى ، وَ اعْلَمْ أنَّكَ لَنْ تَخْلُو مِنْ عَيْنِ اللّهِ، فَانْظُرْ كَيْفَ تَكُونُ
در زندگى، صبر را تكيه گاه خود، فقر و تنگ دستى را همنشين خود قرار بده و با هواهاى نفسانى مخالفت كن و بدان كه هيچگاه از ديدگاه خداوند پنهان و مخفى نخواهى ماند، پس بنگر که چگونه ای.

 بحارالانوار، ج 75، ص 358، ح 1

18. ثَلاثُ خِصالٍ تَجْتَلِبُ بِهِنَّ الْمَحَبَّةُ: الاْنْصافُ فِى الْمُعاشَرَةِ، وَ الْمُواساةُ فِى الشِّدِّةِ، وَ الاْنْطِواعُ وَ الرُّجُوعُ إلى قَلْبٍ سَليمٍ
سه خصلت جلب محبّت مى كند: انصاف در معاشرت با مردم، همدردى در مشكلات آن ها، همراه و همدم شدن با معنويات.

كشف الغمّه، ج 2، ص 349، س 13

19. مَنْ زارَ قَبْرَ أخيهِ الْمُؤْمِنِ فَجَلَسَ عِنْدَ قَبْرِهِ وَاسْتَقْبَلَ الْقِبْلَةَ وَ وَضَعَ يَدَهُ عَلَى الْقَبْرِ وَقَرَءَ: «اِنّااءنْزَلْناهُ فى لَيْلَةِالْقَدْر» سَبْعَ مَرّاتٍ، أَمِنَ مِنَ الْفَزَعَ الاْكْبَرِ.
هركس بر بالين قبر مؤ منى حضور يابد و رو به قبله بنشيند و دست خود را روى قبر بگذارد و هفت مرتبه سوره مباركه «إنّا انزلناه» را بخواند از شدايد و سختيهاى صحراى محشر در امان قرار مى گيرد.

اختيار معرفة الرّجال، ص 564، ح 1066

20. تَأخِير التّوبةِ اِغتِرار
 تاخیر و پس انداختن توبه فريب خوردن است.

تحف العقول، ص 480

21. طُول التَسوِيفِ حيرة
به تأخير انداختن انجام كارها، همواره موجب سرگرداني است.

تحف العقول، ص 480

22. لا يَنقَطِعُ المَزيدُ مِن الله حَتّي يَنقَطِع الشُّكرُ مِن العِباد
افزوني نعمت از طرف خدا بريده نمي شود ، مگر شكرگزاري از سوي بندگان بريده شود.

 تحف العقول، ص 480

23. إِظهارُ الشَّيء قَبلَ أَن يَستَحكم مَفسَدة لَه
اظهار چيزي پيش از آنكه پايدار شود مايه تباهي آن است.

 تحف العقول، ص 480

24. المُؤمِن يَحتاجُ اِلي تَوفيق مِن الله ، و واعِظٌ مِن نَفسِه ، و قَبولٌ مِمَّن يَنصَحه 
مؤمن نياز دارد به توفيقي از طرف خدا، و به پندگويي از طرف خودش، و به پذيرش از كسي كه او را نصيحت كند.

تحف العقول، ص 480

25. العُلماء غُرباء لِكِثرَة الجُهّال
عالمان، به سبب زيادي جاهلان، غريب اند.

مسند الامام الجواد، ص 247

26. إِنَّ القائِم مِنّا هُو المَهدِي الَّذِي يَجِبُ أّن يَنتَظر فِي غيبته و يُطاعُ في ظُهُورِه ، و هُو الثّالِث مِن وَلدي
قائم ما همان مهدي است كه درغيبتش بايد منتظرش شوند، و در ظهورش اطاعتش كنند. او سومي از پسران من است.

 مسند الامام الجواد، ص 131

27. كَيفَ يَضِيع مِن الله كافِله ، و كيف يِنجُو مِن الله طالِبه، و مَن انقَطَعَ اِلي غَيرِ الله ِوكَّلَهُ اللهُ إليه
چگونه ضايع مي شود كسي كه خدا عهده دار و سرپرست اوست، چگونه فرار مي كند كسي كه خدا جوينده اوست، و كسي كه توجهش به غير خدا جلب گردد، خداوند او را به همان شخص واگذار نمايد.

مسند الامام الجواد، ص 243

28. مَن هَجر المُداراةَ قارَبَهُ المَكرُوه
كسي كه سازش و مدارا با مردم را رها كند، ناراحتي به او روي مي آورد.

 مسند الامام الجواد، ص 243

29. مَن عَمِلَ عَلي غير عِلمٍ ما يُفسِد أَكثَرُ مِمّا يصلح
كسي كه بدون علم و دانش كار كند ، خراب كاري اش بيش از اصلاحش خواهد بود.

 مسند الامام الجواد، ص 244

30. لا تَكُن وَليَّ لله فِي العَلانِيةِ، عَدُوّاً لَه فِي السِّر
در ظاهر دوست خدا و در باطن دشمن او مباش.

 مسند الامام الجواد، ص 245

31. أَربَع خِصالٍ تعين المَرءِ عَلي العَمَلِ: الصِّحَّة و الغِني و العِلم و التَوفِيق
چهار چيز ياري دهنده انسان در كار است: سلامت، بي نيازي ، دانش و توفيق.

 مسند الامام الجواد، ص 246

32. العالِمُ بِالظُّلمِ و المُعِينُ عَليهِ و الرّاضِي بِه شُرَكاء
كسي كه آگاه به ظلم است و كسي كه كمك كننده بر ظلم است و كسي كه راضي به ظلم است، هرسه شريكند.

مسند الامام الجواد، ص 247

33. لا یَضُرُّكَ سَخَطُ مَنْ رِضاهُ الْجَوْرُ
كسى كه طالب رضایت خداوند متعال باشد، دشمنى ستمگران، او را زیان و ضرر نمى رساند.

بحارالأنوار، ج 75، ص380، ح 42

34. مَنْ لَمْ يَعْرِفِ الْمَوارِدَ أعْيَتْهُ الْمَصادِرُ
هركس موقعيّت شناس نباشد جريانات، او را مى ربايد و هلاك خواهد شد.

أعلام الدّين، ص 309

35. مَنْ عَتَبَ مِنْ غَيْرِارْتِيابٍ أعْتَبَ مِنْ غَيْرِاسْتِعْتابٍ
سرزنش كردن ديگران، بدون علّت و دليل، سبب ناراحتى و خشم خواهد گشت، در حالى كه رضايت آنان را نيز كسب نخواهد كرد.

أعيان الشّيعة، ج 2، ص 36، س 14

36. مَنِ اسْتَحْسَنَ قَبيحا كانَ شَريكا فيهِ
هر كه كار زشتى را تحسين و تأييد كند، در عقاب آن شريك مى باشد.

كشف الغمّة، ج 2، ص 349

37. مَنِ انْقادَ إلَى الطُّمَأنينَةِ قَبْلَ الْخِيَرَةِ فَقَدْ عَرَضَ نَفْسَهُ لِلْهَلَكَةِ وَالْعاقِبَةِ الْمُغْضِبَةِ
هركس بدون تفّكر و اطمينان نسبت به جوانب (هر كارى، خبری، حركتى و...) مطيع و پذيراى آن شود، خود را در معرض سقوط قرار داده؛ و نتيجه اى جز خشم و عصبانيّت نخواهد داشت.

بحارالا نوار، 68، ص340، ح 13

38. حُسْنُ الأدَبِ زينَةُالْعَقْلِ، وَبَسْطُ الْوَجْهِ زينَةُالْحِلْمِ
ادب و اخلاق نيك زينت بخش عقل مى باشد، و خوش روئى با افراد، زينت بخش حلم و بردبارى است.

كشف الغمّة، ج 2، ص 347

39. الأمْرُ بِالْمَعْرُوفِ وَ النَّهْىُ عَنِ الْمُنْكَرِ خَلْقانِ مِنْ خَلْقِ اللّهِ عَزَّ وَ جَلَّ، فَمْن نَصَرَهُما أعَزَّهُ اللّهُ، وَمَنْ خَذَلَهُما خَذَلَهُ اللّهُ عَزَّوَجَلَّ 
امر به معروف و نهى از منكر دو مخلوق الهى است، هر كه آن ها را يارى و اجراء كند مورد نصرت و رحمت خدا قرار مى گيرد و هر كه آن ها را ترك و رها گرداند مورد خذلان و عِقاب قرار مى گيرد.

خصال صدوق، ص 42، ح 32

40. مَنْ أَتَمَّ رُكُوعَهُ لَمْ تُدْخِلْهُ وَحْشَةُ الْقَبْرِ
هركس ركوع نمازش را به طور كامل و صحيح انجام دهد، وحشت قبر بر او وارد نخواهد شد.

كافى، ج 3، ص 321، ح 7

30 اردیبهشت 1392
تعداد بازدید:  1900 مرتبه

نظرات کاربران

حقدوست در ساعت 11:57:0  تاریخ   3 مهر 1393  گفته:     

سلام عليکم

شهادت حضرت جواد الائمه(ع) تسليت باد.

بابت زحمات شما در ذکر اين مطالب و احاديث تشکر ميکنم. انچه در صدد گفتن آن هستم اين است:

در مورد حديث شماره 16:

اين کلام از احاديث امام جواد(ع) نيست، بلکه اين کلام از توضيحات صاحب کتاب ارشاد القلوب(مرحوم ديلمي) است که در ذيل يک حديث از امام جواد(ع) اين توضيحات را بيان کرده است.

مراجعه کنيد: إرشاد القلوب إلى الصواب (للديلمي)، ج‏1، ص: 160.

لذا توصيه ميکنم اصلاح فرماييد.

موفق باشيد

www.bia2mofid.persianblog.ir

 

0
0
  • آخرين عناوين

  • پربازديدها

  • آرشيو

بازدید امروز:323

بازدید دیروز: 4515

بازدید کل: 7535157

حقوق این وبسایت محفوظ بوده و متعلق به مجمع طلاب و فضلای شهرستان تکاب می باشد.